Người trẻ đi chùa

0
139

 Bài 1: Trong dòng người trẻ đến chùa…
Chưa bao giờ đề tài đi chùa trong giới trẻ lại được các báo khai thác nhiều như một vài năm gần đây, bởi lẽ đó là hiện tượng có thật, trở thành phong trào. Nhiều người thấy cảnh giới trẻ đi chùa nhiều đã mừng, rằng “tụi nhỏ bây giờ biết tu dữ lắm”.

Nhưng, khi tiếp xúc mới biết hầu hết họ đi theo cảm tính, cầu xin, hoặc đơn giản chỉ là tìm một chỗ nghỉ ngơi, xả stress… Thiết nghĩ, chư vị trụ trì, những vị chức trách trong Phật giáo cũng cần nhìn sâu vào động cơ đi chùa của giới trẻ để có định hướng giáo dục ngay từ đầu!

Đi chùa vì… Phật thiêng lắm!

Biết đến chùa là một duyên lành rồi. Nhưng nếu không có sự điều chỉnh tâm niệm đến chùa từ những ngày đầu thì bạn trẻ sẽ dễ nghĩ rằng “đạo Phật là đạo cầu xin”. Bạn Nguyễn Trung Tân, 25 tuổi rất thành công trong công việc nhưng bạn lại không hạnh phúc trong tình cảm. Và có một thời gian Tân stress vì “sự lận đận đường tình” nhưng sau đó bạn đã gặp một người bạn “mách nước” rằng: “Đi chùa cầu duyên đi, Phật giúp cho”. Lúc đầu, Tân chưa nghĩ tới nhưng nghe lời nhiệt thành mời gọi của người bạn kia nên anh cũng tin rằng “Phật sẽ là ông tơ xe duyên cho mình”, và bạn ấy đi chùa nhiều lắm.

Nghe câu chuyện của Tân, tôi hỏi anh: “Thế còn bây giờ, anh hiểu về Bụt như thế nào?”. Anh mỉm cười chia sẻ: “Nói đến mới nhớ, cũng may niềm tin mù quáng ấy mau chóng được khai thị khi nghe những băng đĩa của HT.Nhất Hạnh, HT.Trí Quảng về nhân-duyên-nghiệp báo. Giờ tôi tin mọi việc đều do nhân quả nên quyết an trú trong hiện tại, sống tốt nhất ngay giây phút hiện tại, tùy duyên”.

Không phải ai cũng được như Tân, có duyên được khai thị để hiểu đúng Chánh pháp, chẳng hạn như anh bạn của Tân, đi chùa nhiều năm nhưng vẫn nghĩ Phật giống như “ông tơ bà nguyệt”, cầu xin để được… xe duyên.

Trong dòng người đi chùa đầu năm, chúng tôi tiếp xúc với rất nhiều bạn trẻ, hầu hết ai cũng bảo lý do đến chùa là “vì quá khổ, nên tìm đến chùa chiền”. Điều đó cũng phù hợp bởi đạo Phật với tôn chỉ từ bi nên có khả năng lắng nghe, dung chứa và chuyển hóa những nỗi khổ niềm đau. Bồ tát Quán Thế Âm chính là hình ảnh sống động về công hạnh đại từ đại bi, lắng nghe nỗi khổ của chúng sinh. Có những bạn như Công Khanh vì bế tắc gia đình mà đến chùa, có bạn như Hoàng An vì chưa tìm được việc mà đến chùa… Các bạn cho biết đều nghe các bác Phật tử lớn tuổi đi chùa bảo cứ đến chùa xin Phật là qua hết. Chính “giáo lý” ban đầu không được chính xác, mà những người trẻ nghĩ về chùa chiền là nơi có thể “xin được nhiều thứ”.

Hơn nữa, theo bạn Lê Thụy Vũ cho biết: “Mình nhìn thấy có nhiều chùa thờ nhiều tượng quá, ngoài Phật còn có mẫu, có ông này, ông kia, người ta đến lễ Phật thì ít mà quỳ xin… Quan Công cho làm ăn khá giả, mạnh khỏe thì nhiều. Và nhiều người trẻ đến chùa để xin xăm nên chỉ biết được rằng: chùa thiêng lắm, ông Quan Công linh lắm…”. Kể cho chúng tôi chi tiết ấy, Thụy Vũ lắc đầu: “Cứ cái đà này người trẻ sẽ nghĩ không trúng về đạo Phật, nhìn vào lượng thì thấy đi đông nhưng chất thì thật đáng suy nghĩ”.

Chùa toàn… người già

Xong những ngày lễ lộc đầu năm thì đến chùa chỉ loe hoe vài người trẻ, còn lại chủ yếu bà già, ông già nên “đi sinh hoạt một thời gian mình cũng… ít đi lại”, bạn Mạnh Cường, sinh viên ĐH Mỹ thuật TP.HCM bộc bạch thật lòng. Thiếu sân chơi phù hợp với người trẻ nên để lôi kéo người trẻ sau những ngày lễ lộc là điều vô cùng khó khăn. ĐĐ.Thích Lệ Minh, trụ trì chùa Thiện Mỹ, Q.5 trước thực trạng này đã băn khoăn: “Cách truyền giáo của mình còn nặng màu tôn giáo, lễ nghi quá nhiều, sinh hoạt tán tụng trong thời gian quá dài mà thiếu những buổi pháp đàm, chia sẻ nên nhiều em đến chùa có… một lần, rồi sau đó rút lui ngay”.

Còn bạn Uyên Phương thì cho biết: “Có lần dắt một người bạn chưa biết gì về chùa chiền đến chùa nọ thì ngay lập tức đã gặp mấy cô Phật tử tranh thủ “giảng đạo”. Mà giảng toàn là những điều mang tính cách thần thánh hóa, không nhấn mạnh chỗ nhân – quả nên làm bạn đó… hoang mang, khó tin. Còn một số chùa khác thì quý thầy ngại tiếp xúc với người lạ, lẽ ra quý thầy khi thấy Phật tử trẻ mới đi chùa phải chủ động tiếp chuyện, hỏi về việc học, việc làm để tạo thiện cảm cho người trẻ ấy”.

Nghe những chia sẻ trên, chúng tôi cảm thấy xốn lòng, tự hỏi và tự trả lời: Người trẻ đến chùa ít, chùa sinh hoạt toàn người cao tuổi, còn vì các chùa chưa có chương trình cụ thể hướng đến đối tượng trẻ? .

Người trẻ đi chùa – Kỳ 2: Vẫn còn nhiều ưu tư…

Có một Phật tử kể với chúng tôi rằng: “Tôi có cậu em họ, mới đi chùa được thời gian và về nhà ‘giảng pháp’ dữ lắm, rồi cậu ấy nêu vấn đề này, vấn đề kia để hỏi theo kiểu thách đố, luận bàn về lời Phật dạy lung tung, ai mà không đồng với quan điểm của cậu ấy thì… bị cãi lại gay gắt”…

Cãi nhau vì chấp!

Câu chuyện của Phật tử trên được chúng tôi chia sẻ với những vị Đại đức trẻ ở CLB Hoằng pháp trẻ (TP.HCM), các thầy đều thể hiện ưu tư về một bộ phận người trẻ có biểu hiện chấp vào những điều mình biết về lời Phật dạy. Anh Minh Khoa (Phật tử chùa Vạn Đức, Thủ Đức, TP.HCM) chia sẻ: “Tôi khuyến khích những Phật tử trẻ đi chùa, hiểu đạo và chia sẻ lại với những người chưa biết Phật pháp, nhưng cách thức chia sẻ có tính cách cực đoan, cứ bắt người khác phải… hiểu y như mình hiểu thì không nên”.

trangtre.jpg

Những buổi pháp đàm giữa quý thầy, quý sư cô và Phật tử trẻ
là cơ hội để truyền thông và thực tập lời Phật dạy (Ảnh: C.Quốc)

Một lần đến chùa P.Q (Tân Bình, TP.HCM) nhìn hai bạn trẻ cãi nhau vì chấp vào cái hiểu của mình, gần như to tiếng, một Phật tử lớn tuổi đi cùng lắc đầu: “Các em Phật tử trẻ rõ là khổ, đi chùa học Phật là để tu chứ có phải để có kiến thức rồi cãi nhau ì xèo ở chốn thiền môn thế này?”.

Chia sẻ với SC.Thích nữ Tịnh Hòa về hiện tượng ấy, cô cho rằng: “Học Phật, hiểu lời Phật dạy là để ứng dụng vào đời sống, làm cho cuộc sống mình được an lạc hơn. Thông qua lý nhân – quả của đạo Phật thì người Phật tử phải hiểu mình học Phật và thực tập theo Ngài thì nhất định sẽ an lạc trong hiện tại. Đó mới là điều mà Phật tử trẻ cần hướng tới. Còn những chia sẻ về giáo lý vốn rất cần thiết, nhưng nên thực hiện trong tinh thần tùy duyên, cùng lắng nghe và học hỏi”.

Khuyên người làm, mình thì chưa

Bạn N.V.H, một Phật tử thường đi chùa và cũng thường khuyên gia đình, bạn bè… bỏ bớt tâm sân, giận, phiền não, “có như thế mới đạt đến Niết-bàn được”. Thế nhưng mỗi khi đụng chuyện không hài lòng thì chính H là người nổi nóng nhanh, mạnh nhất. Không chỉ mau nổi nóng, H còn giận “dai nhách”, một người bạn của H. cho biết.

Còn bạn A.V (Bình Thạnh, TP.HCM) cũng là Phật tử ở chùa Bát Nhã được những người thân quen đặt biệt danh “hứa thật nhiều và thất hứa cũng thật nhiều”. Gặp việc gì V cũng hứa là sẽ làm nhưng lại không làm, vì nhiều lý do: không đủ khả năng, quên, bận quá nên… thôi! Rất nhiều lý do đưa ra để biện bạch cho lỗi của mình. Thế nhưng hàng ngày khi nói về hạnh lành, khuyên mọi người thì V luôn nhắc: “Phải nghiêm chỉnh trong tác phong, lời nói”. Một người bạn của V gần như thất vọng: “V cứ bảo thế mà bản thân nói gì không biết, không thực hiện, thử hỏi còn ai tin?”.

Đành rằng đó chỉ là những trường hợp cá biệt, song cũng làm ảnh hưởng đến hình ảnh người Phật tử trong mắt mọi người, nhất là những người trẻ mới vào chùa. Anh Thiện Đông (Phật tử chùa Lâm Huê, Bình Thạnh) chia sẻ: “Để xiển dương lời Phật dạy, ngoài quý thầy, quý sư cô thì người Phật tử cũng góp một phần rất lớn vào công tác hoằng pháp. Qua đời sống hàng ngày của mình, bằng cử chỉ từ ái, biết dùng ái ngữ, nói một câu lành, nhẫn nhịn, khiêm hạ… là bài pháp hay, chuyển hóa người khác. Khi đó các bạn trẻ đã “thân giáo” cho người khác hiểu về nếp sống của người Phật tử là nếp sống lương thiện, đẹp”.

Kỳ cuối: Có một mô hình sinh hoạt mới

Ngày 21-3 vừa qua là đợt sinh hoạt đầu tiên của CLB Thanh niên Phật giáo Q.5 (TP.HCM) – do ĐĐ.Thích Lệ Minh (Phó thường trực BĐD PG Q.5) làm Chủ nhiệm. Gần 100 thành viên là các bạn trẻ Phật giáo tham gia sinh hoạt với các chủ đề khác nhau, theo định kỳ 2 tuần một lần vào ngày Chủ nhật tại chùa Vạn Phật.

Buổi sinh hoạt đầu tiên ai cũng cảm nhận: “Đây là một mô hình sinh hoạt mới, hấp dẫn giới trẻ”. ĐĐ.Lệ Minh thay mặt CLB chia sẻ:

Tôi rất vui khi thấy sự hiện diện của các thành viên đều là người trẻ, giàu nhiệt tâm và tinh thần học Phật tham dự. Các thành viên đều nở nụ cười tươi và sự phấn khởi với mô hình sinh hoạt tu học mới này. Đây là thành công khởi đầu sau bao tháng ngày ấp ủ dự án của BĐD PG Q.5 và Ban điều phối CLB, hôm nay mới có cơ hội thực tập và đi vào sinh hoạt chính thức.

– Mô hình sinh hoạt mới này được xây dựng dựa trên những tiêu chí và nội dung gì, thưa thầy?

– CLB đề cao tinh thần nhập thế của Phật giáo, gương mẫu trong đời sống đạo đức, sống đẹp, sống có ích mang lại hạnh phúc cho bản thân, gia đình và cộng đồng.

CLB với tiêu chí: “Thanh niên Phật giáo luôn tinh tấn, tịnh hóa thân tâm, sống thiện lành” đã nói lên tinh thần siêng năng trong học tập và thực hành giáo pháp; không ngại gian lao, không từ khó nhọc, góp phần phát triển Phật giáo và xây dựng đất nước.

– Vậy, với những tiêu chí ấy thì theo thầy, điều gì làm giới trẻ thích thú, hấp dẫn các bạn? Và CLB làm sao để “giữ chân” các bạn trẻ?

– Đến với CLB, các bạn được lắng nghe pháp thoại, chia sẻ pháp đàm, những bài học đạo đức giáo dục kỹ năng sống hiểu biết và thương yêu. Sinh hoạt văn nghệ là các ca khúc Phật giáo để hiểu sâu sắc hơn lời Phật dạy được chuyển tải qua âm nhạc cùng với những nhạc khúc của Trịnh Công Sơn có âm hưởng tính triết lý nhân sinh. Bên cạnh đó, CLB tạo nhịp cầu nối để gặp gỡ và giao lưu với các vị khách mời là: Người thành đạt trong kinh doanh để lắng nghe sự chia sẻ con đường dẫn đến thành công trong công việc; các vị nhân sĩ trí thức để học hỏi thêm kiến thức, kinh nghiệm sống quý báu; người đương thời có tầm ảnh hưởng và sức thuyết phục đối với xã hội; những tấm gương người tốt việc tốt, vượt lên chính mình để cải thiện cuộc sống.

Tham gia công tác xã hội, các chương trình từ thiện như ủng hộ trung tâm bảo trợ trẻ em nghèo, khuyết tật; thăm và tặng quà cho trẻ em đường phố; hỗ trợ học phí cho học sinh nghèo hiếu học và sinh viên vượt khó.

Ngoài ra, CLB còn tổ chức những buổi dã ngoại, du lịch tâm linh, giao lưu văn hóa với các vùng miền trong nước để tìm hiểu các danh lam thắng cảnh.

– Sinh hoạt tại CLB thì các bạn trẻ được gì? Một kết quả cụ thể mà trên tinh thần xây dựng CLB các thành viên chủ chốt tính toán, dự liệu?

– Các bạn được hòa mình trong không khí sinh hoạt của tuổi trẻ, sống hiểu và thương, tư duy tích cực và kiện toàn mọi khả tính thanh cao để trở thành một người Phật tử thuần thành và một công dân tốt cho xã hội.

Mô hình sinh hoạt thành công không hẳn đạt chỉ tiêu về số lượng mà là chất lượng, nội dung và phương thức hoạt động phong phú để mời gọi các thanh niên đến với giáo lý đạo Phật như một con đường tỉnh thức, sống tốt đạo đẹp đời. Với sự yểm trợ của chư tôn đức Tăng Ni BĐD PG Q.5 và sự nhiệt tâm của Ban điều phối thì mục tiêu đưa đạo Phật đến với thanh niên và giới trẻ mà CLB mong muốn chắc chắn sẽ đạt được như nguyện.

– Cảm ơn thầy đã dành thời gian chia sẻ!